Müslümanların Osmanlı Dilini Öğrenmesi Çok Önemlidir

Müslümanların Osmanlı Dilini Öğrenmesi Çok Önemlidir

Müslümanların Osmanlı Dilini Öğrenmesi Çok Önemlidir

by Haziran 2016 0 comments

Müslümanların Osmanlı Dilini Öğrenmesi Çok Önemlidir
Mülakat: Metin UÇAR |
Prof. Zeliha Kamaruddin / Uluslararası Malezya İslam Üniversitesi Rektörü

Sizi kısaca tanıyabilir miyiz?

Esselamu Aleykum. Malezya Üniversitesi’nde yüksek öğrenimimi gördüm ve 1985’te Hukuk bölümünden (onur belgesiyle) mezun oldum. Ardından 1986 yılında Malezya Barosu’na kaydım kabul edildi. Uluslararası İslam Üniversitesi’nde Karşılaştırmalı Hukuk alanında Yüksek Lisans yapan ilk öğrenci grubu arasında yer aldım ve 1988’de mezun oldum. Ardından aynı üniversitede öğrenimime devam ettim ve 1989’da İslam Hukuku ve Uygulamaları alanından Yüksek Diploma ile mezun oldum. 1990’da Londra Üniversitesi’nde Karşılaştırmalı Hukuk alanında Karşılaştırmalı Aile Hukuku (Medeni Hukuk ve İslam Hukuku) üzerine ihtisasa başladım ve 1994’te mezun oldum. 2000 yılında Doçent Doktor unvanı aldım. 2006’da Ahmed İbrahim Hukuk Külliyesi’nde Profesör unvanı aldım. 30 yıldan fazla Uluslararası Malezya İslam Üniversitesi’nde muhtelif görevlerde hizmet ettim. 2013 yılında Yüksek Lisans Çalışmaları Merkezi’nde dekan oldum. 2006’da Ahmed İbrahim Hukuk Külliyesi’ne dekan olarak atandım.

Uluslararası boyutta 1994’ten beri Uluslararası Aile Hukuku Derneği ve 2000’den beri de Uluslararası Çocuk İstismarı ve İhmalini Önleme Derneği üyesiyim. 2007 yılında Asya-Pasifik Hukuk Derneği’ne (LAWASIA) katılmaya davet edildim ve İtalya Milano merkezli Uluslararası Hukuk ve Din Konsorsiyumu (ICLARS) tarafından hukuk ve din alanında “Kim Kimdir?” listesine dâhil edildim. 17 kitap telif ettim. Yerel ve uluslararası konferanslarda 200’den fazla tebliğ sundum.

2010’da İslami Kalkınma Dairesi’nin Kadın ve İslam Üzerine Günümüz Meseleleri Heyeti’ne başkan olarak atandım. İki yıl (2009-2011) Malezya İslami Anlayış Enstitüsü’nde (IKIM) Genel Müdür Yardımcılığı yaptım. Hâlihazırda Uluslararası Malezya İslam Üniversitesi’nin rektörüyüm.

Yakın zamanda Osmanlı-Malay Araştırma Merkezini açtınız. Hayırlı olsun. İsmi neden Türkiye-Malezya değil de Osmanlı-Malay Araştırma Merkezi? Özel bir sebebi var mı?

Kasten Malezya yerine Malay Dünyası terimini seçtik. Çünkü Malezya günümüzdeki ulus-devlet Malezya ile sınırlı, çok daha dar bir terim. Malay Dünyası ise kapsayıcıdır. Malay dilini konuşan insanların bulunduğu Endonezya, Singapur, Patani, Brunei ve güney Filipinleri içeren (ancak bunlarla da sınırlı kalmayan) Güney Doğu Asya’nın muhtelif kısımlarını içine alır. Osmanlı terimini de benzer şekilde tercih ettik. Çünkü Osmanlı dönemi Müslüman yönetimin en parlak devirlerinden birini temsil ediyor. Nitekim Osmanlı dünyanın en uzun süre devam eden hanedanlarındandır. Dahası, 1920’lerde halifeliğin Mustafa Kemal tarafından kaldırılmasından önce Osmanlı Devleti dünya üzerindeki en son Hilafet sistemi idi. Yine benzer biçimde, günümüz Malezya’sının ortaya çıkışından önce, Malay dünyası Malakka ve Samudra-Pajai gibi birçok büyük İslam sultanlıklarının doğuşunu gördü. Bu yüzden bu terimleri kullanmamız, Malay ve Osmanlı dünyasındaki medeniyetlerimizin muhteşem başarılarını diriltme arzumuzu temsil ediyor.

Bu merkez tam olarak neyi hedefliyor? Neler planlanıyor?

Aslında iki merkezimiz var: Birisi Uluslararası Malezya İslam Üniversitesi’nde, diğeri Türkiye’de Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi’nde. Bu ikiz merkezler, Uluslararası Malezya İslam Üniversitesi başkanı muhterem Tan Sri Dato’ Sri Utama Dr. Rais Yatim öncülüğündeki UMİÜ heyeti ile Türkiye Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan arasında yapılan Haziran 2015’teki verimli görüşme akabinde kurulmuştur. Malezya’daki merkez Uluslararası Malezya İslam Üniversitesi Jalan Damansara’da, Türkiye’deki merkez Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi’nde olacak. Bu iki mekân, ilimde ve muhtelif disiplinlerde bilimsel araştırmanın desteklenmesinde birer merkez olacaklar. Ayrıca, helal araştırmaları, İslami bankacılık ve ümmetin refahı konularıyla hususi olarak ilgilenilecek. İlk iki yıl boyunca merkez faaliyet ve sürdürülebilirliğine sağlam zemin oluşturma için kapasite geliştirme üzerine odaklanacak.

Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi olarak açılan bu merkez kapsamında neler yapmayı planlıyorsunuz?

Bu, Malay dünyası ve Osmanlı değerlerini tanıtacak araştırmalar, çalışmalar ve farklı faaliyetlerde bulunacak disiplinler arası bir merkez. Ana hedeflerimiz şöyle:

  • Malay dünyası ve Osmanlı medeniyetlerini ve değerleri ile alakalı araştırma, yayın, bilimsel ve kültürel girişimleri teşvik etmek
  • Müşterek gelişim ve ilişkilere ortak bir zemin oluşturmak için yetenekli kişileri, bilim adamlarını ve uzmanları teşvik etmek
  • Malay Dünyası – Osmanlı Çalışmaları hakkında farkındalığı artırmak ve anlayışlılık, takdir ve ortak değer oluşumu ve yararı için alan sağlamak
  • Malay ve Osmanlı dünyaları arasındaki bilimsel, kültürel işbirliği ve mübadele kanallarını açmak
  • Güzel sanatlar, edebiyat, kültürel değerler ve gelenekler alanlarındaki ilgili faaliyetleri desteklemek

İsminden de anladığımız üzere Osmanlıca da öğretilecektir. Bu konuda nasıl bir yol takip edeceksiniz?

Analiz içeren Osmanlı arşiv araştırmalarında Osmanlı dilinin iyi bilinmesi gerekir. Şükür ki Türkiye’de sizin saygın kuruluşunuzun da aralarında bulunduğu işbirliği ortaklarımız var. Hayrat Vakfı Osmanlı dilinin planlanması ve öğretilmesinde bize yardımcı olabilir.

Osmanlıca öğrenmenin lüzumu ve ehemmiyeti Osmanlıca öğretim ve eğitimine katkı sağlayan ilk ve tek dergi olarak hep gündemimizde oldu. Uzakdoğu Güney Asya ülkesi Malezya da 1960’lara kadar Kur’an harflerini kullanıyordu. Bu anlamda yani Osmanlıca öğrenimi hakkında okuyucularımıza neler söylemek istersiniz?

Osmanlı Devleti ümmetin öncüsü olup [İslam’a] büyük katkıları bulunan çok önemli merkezi bir müessesedir. Bu yüzden, Malezya’da yaşayan ümmetin Osmanlının İslam medeniyeti adına olan fevkalade başarılarını takdir etmeleri son derece önemlidir. Bunun tam ve gerçek bir şekilde anlaşılması Osmanlı dilinde yazılmış olan Osmanlı tarihinin ana kaynaklarını okumayı gerektiriyor. Bu sebeple, Osmanlı Devleti’nin tarihini hakiki manada anlamak isteyen Müslümanların Osmanlı dilini öğrenmesinin çok önemli olduğu vurgulanmalıdır.

Son olarak Malezya’dan bakan birisi olarak Osmanlı bakiyesi Türkiye’yi nasıl okuyorsunuz ve istikbale ait ne görüyorsunuz?

Mustafa Kemal’in 1924’te hilafeti kaldırıp laik bir cumhuriyeti getirmesi sadece Türkiye tarihi için değil, aynı zamanda bütün Müslümanlar için de karanlık bir devirdir. Osmanlı Halifeliği altında Türkiye, Avrupalıların sömürgeci saldırılarına karşı ümmeti korumada ve savunmada etkili olmuştur. Bu yüzden hilafetin kaldırılması aynı zamanda Müslümanlardan İslam dünyasının hamiyetli liderlerini ve muhafızlarını çalmıştır. Bu trajik olaydan bağımsızlık sonrası döneme kadar, İslam dünyasında daima büyük bir liderlik boşluğu olmuştur. Ümmet, muhtelif zorluklar ve krizler karşısında Müslümanları bir araya getirebilecek liderlerden mahrum kaldı. Aslında ümmet de Müslümanları birleştirecek, izzetlerini tekrar yükseltecek, dünyanın muhtelif yerlerinde baskı ve zulüm altındaki kardeşlerimize sahip çıkacak liderler aramaktaydı. Bizler Malezya’da şu an çok memnunuz ve minnettarız. Çünkü Türkiye Erdoğan ve Davutoğlu’nun öncülüğünde bu liderlik boşluğunu doldurdu ve sadece Türkiye için değil, bütün ümmet için dinamik bir liderlik ortaya koydular. Hakikaten Türkiye’nin şu anki liderleri dünya üzerinde sıkıntı çeken Müslümanları savunma, onlara yardım etme ve desteklemede öncü bir rol oynamaktadır. Dua ediyor ve ümit ediyoruz ki İslam Türkiye’de ilerlemeye devam eder ve sadece özel alanlarda değil, kamu alanlarında da merkezi bir rol oynar. Çünkü İslam’da din ve devlet ayrımı yoktur.

Vakit ayırdığınız için teşekkür eder, tekrar görüşmeyi dileriz.

Saygın derginizle fikirlerimi paylaşma fırsatı verdiğiniz için ben size teşekkür ederim.

 

 

سزي قيصه جه  طانييا بيليرمي يز؟

السلام عليكم. مالزيه  أونيورسيته سنده  يوكسك أوگرنيممي كوردم و ١٩٨٥’ده  حقوق بولومندن (اونور بلگه سيله ) مأذون اولدم. آردندن ١٩٨٦ ييلنده  مالزيه  باروسنه قيدم قبول ايديلدي. اولوسلر آراسي اسلام أونيورسيته سنده  قارشيلاشديرمه لي حقوق آلاننده  يوكسك ليسانس ياپان ايلك أوگرنجي غروبي آراسنده  ير آلدم و ١٩٨٨’ده  مأذون اولدم. آردندن عين أونيورسيته ده  أوگرنيممه  دوام ايتدم و ١٩٨٩’ده  اسلام حقوقي و اويغولامه لري آلانندن يوكسك ديپلومه  ايله  مأذون اولدم. ١٩٩٠’ده  لوندره  أونيورسيته سنده  قارشيلاشديرمه لي حقوق آلاننده  قارشيلاشديرمه لي عائله  حقوقي (مدني حقوق و اسلام حقوقي) أوزرينه  اختصاصه  باشلادم و ١٩٩٤’ده  مأذون اولدم. ٢٠٠٠ ييلنده  دوچنت دوقتور عنواني آلدم. ٢٠٠٦’ده  احمد ابراهيم حقوق كليه سنده  پروفسور عنواني آلدم. ٣٠ ييلدن فضله  اولوسلر آراسي مالزيه  اسلام أونيورسيته سنده  مختلف كورولرده  خدمت ايتدم. ٢٠١٣ ييلنده  يوكسك ليسانس چاليشمه لري مركزنده  دقان اولدم. ٢٠٠٦’ده  احمد ابراهيم حقوق كليه سنه  دقان اولارق آتاندم.

اولوسلر آراسي بويوتده  ١٩٩٤’دن بري اولوسلر آراسي عائله  حقوقي درنگي و ٢٠٠٠’دن بري ده  اولوسلر آراسي چوجق استثماري و اهمالنى أوڭلمه  درنگي أويه سي يم. ٢٠٠٧ ييلنده  آسيه - پاسيفيك حقوق درنگنه (LAWASIA) قاتيلمه يه  دعوت ايديلدم و ايتاليه  ميلانو مركزلي اولوسلر آراسي حقوق و دين قونسورسييومي (ICLARS) طرفندن حقوق و دين آلاننده  ”كيم كيمدر؟“ ليسته سنه  داخل ايديلدم. ١٧ كتاب تأليف ايتدم. يرل و اولوسلر آراسي قونفرانسلرده  ٢٠٠’دن فضله  تبليغ صوندم.

٢٠١٠’ده  اسلامي قالقينمه  دائره سنڭ قادين و اسلام أوزرينه  كونمز مسئله لري هيئتنه باشقان اولارق آتاندم. ايكي ييل (٢٠٠٩-٢٠١١) مالزيه  اسلامي آڭلايش انستيتوسنده  (IKIM) كنل مدير يارديمجيلغي ياپدم. حال حاضرده  اولوسلر آراسي مالزيه  اسلام أونيورسيته سنڭ ركتوري يم.

 

ياقين زمانده  عثمانلي- مالاي آراشديرمه  مركزينى آچديڭز. خيرلي اولسون. اسمي نه دن تركيه - مالزيه  دگل ده  عثمانلي- مالاي آراشديرمه  مركزي؟ أوزل بر سببي وارمي؟

قصدًا مالزيه  يرينه  مالاي دنياسي تريمنى سچدك. چونكه  مالزيه  كونمزده كي اولوس- دولت مالزيه  ايله  صينيرلي، چوق داها طار بر تريم. مالا ي دنياسي ايسه  قاپساييجيدر. مالا ي ديلني قونوشان انسانلرڭ بولونديغي اندونزيه ، سينغاپور، پاتاني، بروني و كوني فيليپينلري ايچرن (آنجق بونلرله  ده  صينيرلي قالمايان) كوني طوغو آسيه نڭ مختلف قسملريني ايچنه  آلير. عثمانلي تريمنى ده  بڭزر شكلده  ترجيح ايتدك. چونكه  عثمانلي دونمي مسلمان يونتيمڭ اڭ پارلاق دورلرندن برينى تمثيل ايدييور. نيته كيم عثمانلي دنيانڭ اڭ اوزون سوره  دوام ايدن خاندانلرندندر. داهاسي، ١٩٢٠’لرده  خليفه لگڭ مصطفي كمال طرفندن قالديريلمه سندن أوڭجه  عثمانلي دولتي دنيا أوزرنده كي اڭ صوڭ خلافت سيستمي ايدي. يينه  بڭزر بيچيمده ، كونمز مالزيه سنڭ اورته يه  چيقيشندن أوڭجه ، مالاي دنياسي مالاققه  و صمودره - پاژائي كبي برچوق بيوك اسلام سلطانلقلرينڭ طوغوشني كوردي. بو يوزدن بو تريملري قوللانمه مز، مالاي و عثمانلي دنياسنده كي مدنيتلريمزڭ محتشم باشاريلريني ديريلتمه  آرزومزي تمثيل ايدييور.

بو مركز تام اولارق نه يي هدفلييور؟ نه لر پلانلانييور؟

اصلنده  ايكي مركزيمز وار: بريسي اولوسلر آراسي مالزيه  اسلام أونيورسيته سنده ، ديگري تركيه ده  فاتح سلطان محمد وقف أونيورسيته سنده . بو ايكيز مركزلر، اولوسلر آراسي مالزيه  اسلام أونيورسيته سي باشقاني محترم تان سیري دا تو سیري اوتامه  در. رائيس ياتیم أوڭجيلگنده كي UMİÜ هيئتي ايله  تركيه  جمهور باشقاني صايين رجب طيّب ارطوغان آراسنده  ياپيلان حزيران ٢٠١٥’ده كي ويريملي كوروشمه  عقبنده  قورولمشدر. مالزيه ده كي مركز اولوسلر آراسي مالزيه  اسلام أونيورسيته سي ژالان دامانساره ده، تركيه ده كي مركز فاتح سلطان محمد وقف أونيورسيته سنده  اولاجق. بو ايكي مكان، علمده  و مختلف ديسيپلينلرده  بيليمسل آراشديرمه نڭ دستكلنمه سنده  برر مركز اولاجقلر. آيريجه، حلال آراشديرمه لري، اسلامي بانقه جيلق و امّتڭ رفاهي قونولريله  خصوصي اولارق ايلگيلنيله جك. ايلك ايكي ييل بوينجه  مركز فعاليت و سورديروله بيليرلگنه  صاغلام زمين اولوشديرمه  ايچون قپاسيته  كليشديرمه  أوزرينه  اوطاقلاناجق.

مالزيه  اولوسلر آراسي اسلام أونيورسيته سي اولارق آچيلان بو مركز قاپسامنده  نه لر ياپمه يي پلانلييورسڭز؟

بو، مالاي دنياسي و عثمانلي دگرلريني طانيتاجق آراشديرمه لر، چاليشمه لر و فرقلي فعاليتلرده  بولوناجق ديسيپلينلر آراسي بر مركز. آنا هدفلريمز شويله :

– مالاي دنياسي و عثمانلي مدنيتلريني و دگرلري ايله  علاقه لي آراشديرمه، يايين، بيليمسل و كولتورل كيريشيملري تشويق ايتمك

– مشترك كليشيم و ايليشكيلره  اورتاق بر زمين اولوشديرمق ايچون يته نكلي كيشيلري، بيليم آدملريني و اوزمانلري تشويق ايتمك

– مالاي دنياسي-عثمانلي چاليشمه لري حقّنده  فرقنده لغي آرتيرمق و آڭلايشليلق، تقدير و اورتاق دگر اولوشومي و ياراري ايچون آلان صاغلامق

– مالاي و عثمانلي دنيالري آراسنده كي بيليمسل، كولتورل ايش برلگي و مبادله  قناللريني آچمق

-كوزل صنعتلر، ادبيات، كولتورل دگرلر و كله نكلر آلانلرنده كي ايلكيلي فعاليتلري دستكله مك

اسمندن ده  آڭلاديغمز أوزره  عثمانليجه  ده  أوگرتيله جكدر. بو قونوده  ناصل بر يول تعقيب ايده جكسڭز؟

آناليز ايچرن عثمانلي آرشيو آراشديرمه لرنده  عثمانلي ديلنڭ ايي بيلينمسي كركير. شكركه  تركيه ده  سزڭ صايغين قورولوشڭزڭ ده  آرالرنده  بولونديغي ايش برلگي اورتاقلريمز وار. خيرات وقفي عثمانلي ديلنڭ پلانلانمسي و أوگرتيلمه سنده  بزه  يارديمجي اولابيلير.

عثمانليجه  أوگرنمه نڭ لزومي و اهمّيتي عثمانليجه  أوگرتيم و اگيتيمنه  قاتقي صاغلايان ايلك و تك دركي اولارق هپ كوندممزده  اولدي. اوزاق طوغو كوني آسيه  ئولكه سي مالزيه  ده  ١٩٦٠’لره  قدر قرآن حرفلريني قوللانييوردي. بو آڭلامده  يعني عثمانليجه  أوگرنيمي حقّنده  اوقويوجيلريمزه  نه لر سويله مك ايسترسڭز؟

عثمانلي دولتي امّتڭ أوڭجيسي اولوب [اسلامه ] بيوك قاتقيلري بولونان چوق أونملي مركزي بر مؤسّسه در. بو يوزدن، مالزيه ده  ياشايان امّتڭ عثمانلينڭ اسلام مدنيتي آدينه  اولان فوق العاده  باشاريلريني تقدير ايتمه لري صوڭ درجه  أونمليدر. بونڭ تام و كرچك بر شكلده  آڭلاشيلمسي عثمانلي ديلنده  يازيلمش اولان عثمانلي تاريخنڭ آنا قايناقلريني اوقومه يي كركديرييور. بو سببله ، عثمانلي دولتنڭ تاريخنى حقيقي معناده  آڭلامق ايسته ين مسلمانلرڭ عثمانلي ديلني أوگرنمه سنڭ چوق أونملي اولديغي اورغولانمليدر.

صوڭ اولارق مالزيه دن باقان بريسي اولارق عثمانلي بقيه سي تركيه يي ناصل اوقويورسڭز و استقباله  عائد نه  كوریيورسڭز؟

مصطفي كمالڭ ١٩٢٤’ده  خلافتي قالديروب لائيك بر جمهوريتي كتيرمسي ساده جه  تركيه  تاريخي ايچون دگل، عين زمانده  بتون مسلمانلر ايچون ده  قراڭلق بر دوردر. عثمانلي خليفه لگي آلتنده  تركيه، آوروپه ليلرڭ سوموركه جي صالديريلرينه  قارشي امّتي قورومه ده  و صاوونمه ده  اتكيلي اولمشدر. بو يوزدن خلافتڭ قالديريلمسي عين زمانده  مسلمانلردن اسلام دنياسنڭ حميتلي ليدرلريني و محافظلريني چالمشدر. بو تراژيك اولايدن باغيمسزلق صوڭره سي دونمه  قدر، اسلام دنياسنده  دائما بيوك بر ليدرلك بوشلغي اولمشدر. امّت، مختلف زورلقلر و قريزلر قارشيسنده  مسلمانلري بر آرايه  كتيره بيله جك ليدرلردن محروم قالدي. اصلنده  امّت ده  مسلمانلري برلشديره جك، عزّتلريني تكرار يوكسلته جك، دنيانڭ مختلف يرلرنده  باصقي و ظلم آلتنده كي قرداشلريمزه  صاحب چيقاجق ليدرلر آرامقده يدي. بزلر مالزيه ده  شو آن چوق ممنونز و منّتدارز. چونكه  تركيه  ارطوغان و داود اوغلینڭ أوڭجيلگنده  بو ليدرلك بوشلغني طولديردي و ساده جه  تركيه  ايچون دگل، بتون امّت ايچون ديناميك بر ليدرلك اورته يه  قويديلر. حقيقتًا تركيه نڭ شو آنكي ليدرلري دنيا أوزرنده  صيقينتي چكن مسلمانلري صاوونمه ، اونلره  يارديم ايتمه  و دستكله مه ده  أوڭجي بر رول اوينامقده در. دعا ايدييور و اميد ايدييورزكه  اسلام تركيه ده  ايلرله مه يه  دوام ايدر و ساده جه  أوزل آلانلرده  دگل، قامو آلانلرنده  ده  مركزي بر رول اوينار. چونكه  اسلامده  دين و دولت آيريمي يوقدر.

وقت آييرديغڭز ايچون تشكّر ايدر، تكرار كوروشمه يي ديلرز.

صايغين دركيڭزله  فكرلريمي پايلاشمه  فرصتي ويرديگڭز ايچون بن سزه  تشكّر ايدرم.

Incorrect URL attribute defined

HENÜZ YORUM YAPILMAMIŞ.

SİZ DE FİKİRLERİNİZİ BEYAN EDEBİLİRSİNİZ..

Henüz yorum yok..

Bu yazı ile ilgili fikirlerinizi beyan edebilirsiniz.

<